Armoede op school: hoe start ik een kostenbeleid op leerlingenniveau?

07 december 2018

Armoede is een actueel en reëel probleem. Geen wonder dat het thema geregeld in de media komt! Minstens 1 op 7 Vlamingen leeft in armoede, hetzij tijdelijk, hetzij structureel. Armoede is meer dan alleen maar een tekort aan financiële middelen. Armoede heeft een weerslag op diverse facetten van het leven: op de gezondheid, de cognitieve en emotionele ontwikkeling, de sociale relaties binnen het gezin en op de deelname aan het maatschappelijk leven.

Redenen genoeg om binnen het onderwijsveld de armoede te helpen bestrijden.

Een goed doordacht armoedebeleid op school heeft een impact op het gezinsbudget en kan de leefomstandigheden van leerlingen in armoede verbeteren. Tijd om aan de slag te gaan!

 

Veel scholen willen hierrond werken, maar weten soms niet hoe men dit structureel kan inbouwen in de schoolwerking. Daarom werkte het vicariaat voor onderwijs een leidraad uit.

Wetende dat armoede een ruim thema is, ligt het accent op het ontwikkelen van een kostenbeleid op leerlingenniveau.

Als school heb je een goed kostenbeleid …

… als je je bewust bent van de kosten die je doorrekent aan ouders;

… als je als schoolteam stilstaat bij de kostprijs van de activiteiten die we doorrekenen naar leerlingen en hun ouders;

… als je voorkomt dat leerlingen niet deelnemen aan activiteiten omwille van de kostprijs;

… als je verbindend communiceert met ouders over het concreet school- en thuisgebeuren.

Globaal betekent een structureel verankerd kosten-beheersend schoolbeleid dat je inspanningen levert om schoolkosten te beperken,

het hele schoolteam sensibiliseert om stil te staan bij de kosten die het onderwijs met zich meebrengt,

  • zoekt hoe je deze kosten kan verminderen,
  • goedkopere alternatieven zoekt voor uitstappen, activiteiten en aankopen,
  • een overzicht van de schoolkosten meegeeft aan de ouders,
  • een communicatiebeleid ontwikkelt rond de kosten die worden doorgerekend,
  • gezinnen in armoede ondersteunt door bijvoorbeeld een structurele spreiding van betaling toe te laten of via externe partners ondersteuning te bieden.

De leidraad reikt een acht-stappenplan aan om dit concreet uit te werken:

  • Stap 1: Informeer en sensibiliseer je team
  • Stap 2: Richt een stuurgroep armoede op
  • Stap 3: Een doorlichting van het armoedebeleid van de school
  • Stap 4: Werk concrete actiepunten uit om de kosten te verminderen
  • Stap 5: Maak een overzicht van alle kosten voor de ouders
  • Stap 6: Zorg voor een goede communicatie naar ouders en de mogelijkheid van gespreide betaling
  • Stap 7: Creëer ruimte voor solidariteit en individuele regelingen
  • Stap 8: Evaluatie van het kostenbeleid

Het is aan te bevelen om het armoedebeleid duurzaam te integreren in de eigen schoolvisie en het pedagogisch project.

Voor zij die zich in het thema armoede willen verdiepen, zijn er linken aan het einde van de leidraad.

De volledige brochure vind je hier.

Vraag-gestuurd ondersteunen de vicariale diensten jouw armoedebeleid: contacteer gerust Ward Goudenhooft, 0495/99 70 26, ward.goudenhooft [at] katholiekonderwijs.vlaanderen of Lieven Verhaeghe, 0477/66 65 67, lieven.verhaeghe [at] katholiekonderwijs.vlaanderen